ENSİA Başkanı Elvan Aygün Anbar: Türkiye Yenilenebilir Enerjide Daha Büyük Hedefler Koymalı

Enerji Sanayicileri ve İş İnsanları Derneği (ENSİA) Yönetim Kurulu Başkanı Elvan Aygün Anbar, Türkiye'nin yenilenebilir enerji alanındaki potansiyelinin mevcut hedeflerin ötesine geçebilecek düzeyde olduğunu belirterek, enerji dönüşümünün hızlanması için izin süreçlerinin sadeleştirilmesi, şebeke altyapısının güçlendirilmesi ve yatırımcıya uzun vadeli öngörü sunacak politikaların hayata geçirilmesi gerektiğini bildirdi.

Bloomberg HT'de yayımlanan "Gelecek Enerji" programına konuk olan Anbar, Gazeteci Bülent Kaya ve Dr. Pelin Yantur'un sorularını yanıtladı. Programda Türkiye'nin enerji dönüşümü, yenilenebilir enerji yatırımları, elektrifikasyon, enerji depolama sistemleri, şebeke altyapısı, yapay zekâ, veri merkezleri ve sektörün gelecek projeksiyonları ele alındı.

Türkiye'de yatırım iştahının ekonomik koşullara rağmen güçlü şekilde devam ettiğini belirten Anbar, enerji maliyetlerinin artık sanayiciler için yalnızca bir gider kalemi olmaktan çıktığını, rekabet gücünü belirleyen temel unsurlardan biri haline geldiğini söyledi.

Enerjinin sanayi üretimindeki maliyet yapısını doğrudan etkilediğini ifade eden Anbar, öz tüketim amaçlı güneş ve rüzgâr enerji yatırımlarının işletmelere önemli avantaj sağladığını belirterek, finansmana erişimden çok finansman maliyetlerinin yatırımcı açısından temel sorun olduğunu dile getirdi.

Yatırım iştahının devam edeceğini vurgulayan Anbar, "Enerji artık sadece bir maliyet kalemi değil, yatırımcı için rekabet gücü anlamına geliyor. Bu nedenle yenilenebilir enerji yatırımları Türkiye'de artarak devam edecektir." dedi.

Yenilenebilir enerji yatırımlarının önündeki en önemli engellerden birinin izin süreçleri olduğunu ifade eden Anbar, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun (EPDK) yürüttüğü "süper izin" çalışmalarını önemli bulduklarını söyledi.

Ancak yalnızca yasal düzenlemelerin yeterli olmayacağını belirten Anbar, merkezi idare ile yerel yönetimlerin aynı hedef doğrultusunda hareket etmesi gerektiğini kaydetti.

Türkiye'nin farklı bölgelerinde ve hatta aynı il içerisindeki belediyelerde dahi farklı uygulamalarla karşılaşılabildiğini dile getiren Anbar, yatırım süreçlerinin hızlanabilmesi için kamu kurumlarının ortak bir yol haritası oluşturmasının önem taşıdığını ifade etti.

Anbar, "Süreç yalnızca EPDK'nın sorumluluğunda değil. Yerel yönetimler ve izin süreçlerinde görev alan tüm kurumların ortak hareket etmesi gerekiyor. Aksi halde yasal düzenlemeler yapılsa bile uygulamada yatırımlar yine gecikebilir." diye konuştu.

Türkiye'nin 2035 yılı yenilenebilir enerji hedeflerini değerli bulduğunu belirten Anbar, artan elektrik talebi dikkate alındığında mevcut hedeflerin gelecekte yeterli olmayacağını söyledi.

Yapay zekâ uygulamaları, veri merkezleri, elektrikli araçlar ve elektrifikasyonun önümüzdeki dönemde elektrik tüketimini önemli ölçüde artıracağını ifade eden Anbar, Türkiye'nin enerji arz güvenliğini bugünden güçlendirmesi gerektiğini belirtti.

Kurulu güç hedeflerinin daha da yukarı taşınabileceğini dile getiren Anbar, "Kurulu güç hedeflerimizi çok kıymetli buluyorum ancak daha fazlasını yapmalıyız. Elektrik tüketimi hızla artacak. Yapay zekâ, veri merkezleri ve elektrikli araçlar yeni bir enerji talebi oluşturacak. Türkiye bu dönüşüme hazırlıklı olmak zorunda." ifadelerini kullandı.

Enerji dönüşümünün yalnızca yeni santral yatırımlarıyla sınırlı olmadığını belirten Anbar, iletim ve dağıtım altyapısının da yenilenebilir enerji sistemlerine uygun şekilde modernize edilmesi gerektiğini söyledi.

Enerji depolama sistemleri ve güç elektroniği tabanlı teknolojilerin elektrik şebekesinin yapısını değiştirdiğini belirten Anbar, dağıtım şirketlerinin AR-GE kaynaklarını daha etkin kullanarak yeni nesil şebeke yatırımlarına ağırlık vermesi gerektiğini ifade etti.

İletim hatlarının güçlendirilmesi, bakım faaliyetlerinin artırılması ve şebekenin dijital dönüşümünün hızlandırılmasının enerji arz güvenliği açısından kritik önem taşıdığını vurgulayan Anbar, "Elektriği sorunsuz şekilde taşıyabilmek için altyapı yatırımlarını da üretim yatırımlarıyla aynı hızda gerçekleştirmeliyiz." dedi.

Enerji depolama sistemlerinin uzun yıllardır önemine dikkat çektiğini belirten Anbar, depolama lisanslarının verilmesiyle birlikte yatırımcı ilgisinin çok yüksek seviyeye ulaştığını söyledi.

Şebeke altyapısının da aynı hızla geliştirilmesi gerektiğini belirten Anbar, yatırım iştahının güçlü olduğunu, bunun kurulu güce dönüşebilmesi için iletim ve dağıtım yatırımlarının hızlandırılması gerektiğini ifade etti.

Türkiye'nin ev sahipliği yapacağı COP31 İklim Zirvesi'nin önemli fırsatlar sunacağını ifade eden Anbar, karbonsuzlaşmanın yalnızca çevresel bir zorunluluk değil, aynı zamanda ekonomik dönüşüm fırsatı olarak değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Avrupa'nın yeşil dönüşüm sürecinin Türkiye açısından yeni yatırım fırsatları oluşturabileceğini belirten Anbar, genç nüfus, güçlü sanayi altyapısı ve yetişmiş insan kaynağı sayesinde Türkiye'nin uluslararası yatırımcılar açısından önemli avantajlara sahip olduğunu dile getirdi.

Denizüstü rüzgâr enerjisinin (offshore) Türkiye için stratejik bir alan olduğunu belirten Anbar, rüzgâr türbini ekipmanlarının üretiminde önemli bir sanayi altyapısına sahip olunduğunu söyledi.

Türkiye'nin kanat, kule, jeneratör ve bağlantı ekipmanları üretiminde önemli birikim oluşturduğunu ifade eden Anbar, tersanecilik sektöründeki deneyimin de offshore projelerinde önemli avantaj sağlayacağını belirtti.

Yatırımların sürdürülebilirliği açısından öngörülebilirliğin önemine dikkati çeken Anbar, yerli üretimin güçlenmesi için Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanı (YEKA) ihalelerine ilişkin en az beş yıllık takvimlerin önceden açıklanmasının büyük önem taşıdığını söyledi.

Uzun vadeli planlamanın yatırımcıya güven vereceğini belirten Anbar, Türkiye'nin yenilenebilir enerji kaynakları, güçlü sanayi altyapısı ve yetişmiş insan kaynağı sayesinde enerji dönüşümünde bölgesel lider olabilecek potansiyele sahip olduğunu kaydetti.