Barış Erdeniz: Elektrik Dağıtım Şebekelerine 2035’e Kadar 50 Milyar Dolarlık Yatırım Gerekiyor

Elder Yönetim Kurulu Başkanı Barış Erdeniz, Türkiye’de elektrik dağıtım şebekelerinin gelecekteki ihtiyaçlarını karşılamak için 2035 sonuna kadar en az 50 milyar dolarlık yatırım gerektiğini belirterek, planlı bakım harcamalarıyla birlikte yıllık yatırım büyüklüğünün 4 milyar doları aşabileceğini bildirdi.

EPDK ve Elder iş birliğiyle düzenlenen Elektrik Dağıtım Sektöründe I. İnovasyon, Yaygınlaştırma ve Girişimci Günleri, I. Ar-Ge İnovasyon Zirvesi'nde basın mensuplarının sorularını yanıtlayan Erdeniz; akıllı şebekelerden elektrikli araçlara, veri merkezlerinden COP31 hazırlıklarına, yerli teknolojilerden girişimcilik ekosistemine kadar sektörün gündemindeki birçok başlıkta değerlendirmelerde bulundu. 

Zirvede aralarında Enformasyon Medya Yönetim Kurulu Başkanı Remzi Ciğerli'nin de  bulunduğu basın mensuplarının sorularını yanıtlayan Elder Yönetim Kurulu Başkanı Barış Erdeniz, sektörün yatırım ihtiyacını, finansman koşullarını, şebekelerin dijital dönüşümünü ve enerji dönüşümünün beraberinde getirdiği yeni gereksinimleri değerlendirdi. Erdeniz, elektrik tüketimindeki artış, elektrikli araçların yaygınlaşması, dağıtık enerji üretimi ve veri merkezlerinin büyümesiyle dağıtım şebekelerinin daha güçlü, akıllı ve esnek bir yapıya kavuşması gerektiğini vurguladı.

Soru: Dağıtım şebekelerine önümüzdeki dönemde ne kadarlık yatırım gerekiyor, bu kaynak nasıl karşılanacak?

Barış Erdeniz: Türkiye'de elektrik dağıtım şebekeleri için 2035 sonuna kadar en az 50 milyar dolarlık yatırım ihtiyacı öngörüyoruz. Bunun ilk önemli adımı, 2026-2030 döneminde belirlenen 18,5 milyar dolarlık yatırım tavanı. Planlı bakım kaynaklarıyla birlikte önümüzdeki beş yılda 22 milyar dolarlık bir büyüklükten söz ediyoruz.

Ancak elektrikleşme, dağıtık üretim ve dijitalleşmenin gerektirdiği dönüşüm bu dönemle sınırlı değil. Bu nedenle 2035 sonuna kadar uzanan yatırım vizyonumuzun hayata geçirilmesi için mevcut finansman kaynaklarının yanı sıra uzun vadeli, uygun maliyetli uluslararası finansman imkânlarına erişimi önemsiyoruz.

Bu büyüklükler bize yatırımın yalnızca miktarını değil, niteliğini de düşünmemiz gerektiğini gösteriyor. Asıl mesele, her bir yatırımın oluşturduğu faydayı artırabilmek ve tüketicilere kesintisiz, kaliteli hizmet sunma standardını yükseltebilmek.

Soru: Yüksek finansman maliyetleri yatırım takvimini nasıl etkiliyor? Uluslararası finans kuruluşlarıyla yeni iş birlikleri gündemde mi?

Barış Erdeniz: Elektrik dağıtımı uzun vadeli ve sermaye yoğun bir altyapı faaliyeti. Bugün gerçekleştirdiğimiz yatırımların faydasını yıllar boyunca görüyoruz; dolayısıyla finansmanın da bu uzun vadeli yapıya uygun olması gerekiyor.

Yüksek finansman maliyetleri yatırım projelerinin ekonomik koşullarını zorlaştırabiliyor. Bu nedenle uluslararası finans kuruluşları, kalkınma bankaları ve yeşil finansman mekanizmalarıyla iş birliklerini önemli görüyoruz. COP31'de de dağıtım şebekelerinin enerji dönüşümü finansmanından daha fazla yararlanabilmesi konusundaki gündeme kendi bakış açımızı yansıtmak için çalışacağız.

Soru: Özelleştirme sonrasında elektrik dağıtım sektöründe yatırımlar nasıl gelişti? Yapılan yatırımların ekonomiye ve istihdama katkısı nedir?

Barış Erdeniz: Özelleştirme sonrasındaki 12 yıllık dönemde elektrik dağıtım sektöründe yaklaşık 20 milyar dolarlık yatırım gerçekleştirildi. Aynı dönemde dağıtım hattı uzunluğu yüzde 60, trafo sayısı yüzde 67 arttı; yaklaşık 16 milyon yeni abone sisteme dâhil oldu.

2021-2025 uygulama döneminde 11,2 milyar dolarlık yatırım tavanının üzerine çıktık. Sektörümüz doğrudan ve dolaylı olarak yaklaşık 100 bin kişilik istihdama katkı sağlıyor. Bu yatırımlar, tedarik zincirinden sanayi üretimine kadar geniş bir ekonomik faaliyet oluştururken yeni yatırımların ve istihdamın da altyapısını hazırlıyor.

13 milyar dolarlık özelleştirme bedeliyle birlikte Türkiye ekonomisine toplamda 33 milyar dolarlık katkı sağlamayı başardık. Müşteri memnuniyetini yüzde 75 seviyesine çıkardık. Zorlu şartlara rağmen yalnızca 2025 yılında yaptığımız yatırım 2,5 milyar doları aştı. Bu tablonun arkasındaki asıl güç, gece gündüz demeden sahada çalışan arkadaşlarımızdır.

Soru: Yeni tarife dönemindeki yatırım kaynakları hangi alanlara ayrılacak? Yatırımlar planlandığı gibi ilerliyor mu?

Barış Erdeniz: Beşinci tarife döneminde yatırım tavanı önceki döneme göre reel olarak yaklaşık 1,5 katına çıkarıldı. Yeni bağlantılar, mevcut şebekenin yenilenmesi, kapasite artırımı, dijitalleşme ve iklim dayanıklılığı bu dönemin öncelikli alanları arasında. Ayrıca planlı bakım çalışmalarının güçlendirilmesini de son derece önemli görüyoruz.

Şirketlerimiz bu çerçevede yatırım programlarını yürütüyor. Ancak 2026 yılı henüz tamamlanmadığı için kesin gerçekleşme oranlarını değerlendirmek için erken. Bununla birlikte gözlemimiz, yıl sonunda geçen yıl yaptığımız yatırımın çok üzerinde bir gerçekleşme olacağı yönünde.

Bizim önceliğimiz, ayrılan kaynakların hizmet kalitesine ve şebekenin gelecekteki ihtiyaçlarına somut katkı sağlaması. Bunun için sadece yeni hat ve trafo yatırımı yapmak yetmiyor. Mevcut altyapıdan daha yüksek verim almak, varlıklarımızı daha akıllı yönetmek ve her kararı güçlü bir teknik analize dayandırmak zorundayız.

Soru: Şebeke yatırımları neden bu kadar hızlı artıyor? Yıllık yatırımların 4 milyar doları aşması bekleniyor mu?

Barış Erdeniz: Türkiye'nin yürürlükteki ulusal enerji planında elektrik tüketiminin 2025'teki yaklaşık 361 teravatsaat seviyesinden 2035'te 510 teravatsaate yükselmesi öngörülüyor. Önümüzdeki günlerde açıklanması beklenen yeni enerji mimarisinin de yer alacağı Bakanlığımızın 2040 vizyonundaki projeksiyonda bu değerin yukarı yönlü güncellenmesi de söz konusu olabilir.

Üstelik yalnızca tüketim miktarı değil, elektrik kullanımının biçimi de değişiyor. Elektrikli araçlar, çatı tipi güneş sistemleri ve depolama teknolojileri şebekede yeni kapasite ve işletme ihtiyaçları oluşturuyor.

Beşinci tarife dönemindeki 18,5 milyar dolarlık yatırım tavanı, beş yıl üzerinden yıllık ortalama 3,7 milyar dolarlık bir büyüklüğe karşılık geliyor. Buna yıllık 700 milyon dolar civarında, yatırım niteliğindeki planlı bakım harcamalarını da eklediğimizde 4 milyar doların üzerine çıkılacağını söyleyebiliriz.

Uzun vadeli ihtiyacımız, şebeke yaşının kontrol altında tutulması ve akıllı, esnek, dirençli şebeke altyapısının gerektirdiği yatırımların sürekliliğini sağlamak. Bunun için de uygun finansmana erişim önemli.

Soru: Yeni yatırımlar elektrik faturalarına nasıl yansıyacak? Yatırım ihtiyacı ile tüketicinin fatura hassasiyeti nasıl dengeleniyor?

Barış Erdeniz: Elektrik dağıtımı düzenlemeye tabi bir kamu hizmeti ve tarifeler EPDK tarafından belirleniyor. Dağıtım yatırımlarının maliyeti, yalnızca düzenleyici mekanizma çerçevesinde tarifelere yansıyabilir.

Ne var ki değerlendirmeyi yalnızca yatırım maliyetiyle sınırlamak gerçekçi bir değerlendirme sunmayacaktır. Alternatif maliyetlerine de bakmak gerekir. Güçlü dağıtım şebekeleri, elektrikleşmenin ve yenilenebilir kaynakların sisteme katılmasının önünü açıyor.

Bunun anlamı açık. Elektrikleşme, ithal fosil yakıtlara bağımlılığı ve uzun vadede enerji ithalat faturasını azaltmak demek. Yatırım yapılmamasının getireceği kesinti, kapasite yetersizliği ve ekonomik kayıplar da birer alternatif maliyet.

Bu bağlamda tüketicinin fatura hassasiyeti gözetilirken yatırımların ülke ekonomisine ve hizmet kalitesine uzun vadeli katkısının da göz önünde bulundurulması gerekir.

Soru: Kayıp-kaçak oranlarında son durum nedir? Kaçak elektrik kullanımının maliyetini kim üstleniyor?

Barış Erdeniz: Sektör genelinde kayıp-kaçak oranını 2013'teki yüzde 18,5 seviyesinden 2025'te yüzde 8,8'e indirdik. Bu iyileşme sağlanmamış olsaydı sektörün toplam maliyetinin yaklaşık 3 milyar dolar daha yüksek olacağı hesaplanıyor.

Teknik kayıplar şebekenin fiziksel özelliklerinden kaynaklanırken kaçak kullanım hukuka aykırı tüketimi ifade ediyor. Bu maliyetlerin tarifelere yansıması EPDK'nın belirlediği düzenleyici kurallar ve hedefler çerçevesinde gerçekleşiyor; şirketlerin sınırsız maliyet aktarabildiği bir yapı söz konusu değil.

Tarife mekanizması, teknik ve teknik olmayan kayıpları azaltmakla yükümlü. Bu çerçevede teknik kayıpları azaltmak, kaçak kullanımla mücadeleyi sürdürmek ve elde edilen verimlilik kazanımlarını kalıcı kılmak önceliğimiz olduğu kadar zorunluluğumuz.

Soru: Vatandaş yeni yatırımların karşılığını ne zaman görecek? Kesintiler ve şikâyet sürelerinde somut iyileşme olacak mı?

Barış Erdeniz: Elektrik dağıtımında yapılan yatırımların temel hedeflerinden biri kesinti sürelerini ve sıklığını azaltmak. Arızaları erken tespit etmek ve müdahale süreçlerini hızlandırmak da bu hedefin parçası.

Ancak hizmet kalitesinin yükselmesi yalnızca dağıtım şirketlerinin yatırımına bağlı değil. Kentleşme, imar ve altyapı planlamasının da elektrik ihtiyacını öngören bir yaklaşımla yürütülmesi gerekiyor. Yeni yerleşimlerin ve sanayi alanlarının doğru planlanması, gerekli şebeke kapasitesini zamanında oluşturabilmemiz için ön koşul.

Biz de bu çerçevede akıllı şebeke, otomasyon ve planlı bakım yatırımlarıyla tüketicinin günlük hayatında hissedeceği iyileşmeyi sağlamayı amaçlıyoruz.

Soru: Milli Akıllı Sayaç Sistemi tüketiciye ne kazandıracak? Sayaç değişimi için vatandaşlar ücret ödeyecek mi?

Barış Erdeniz: Milli Akıllı Sayaç Sistemi ile başlayan dönüşümü yalnızca bir sayaç değişikliği olarak görmüyoruz. Ölçüm, haberleşme ve veri yönetimi kapasitesini geliştirerek şebekenin daha etkin işletilmesine katkı sağlayacak önemli bir altyapı çalışması.

Program kapsamında değiştirilen sayaçlar için tüketicilerden ayrıca bir sayaç değişim bedeli alınmıyor. Akıllı sayaçlarla tüketimin daha yakından izlenmesi ve tüketicilerin kendi kullanım alışkanlıklarını daha iyi takip edebilmesi mümkün olacak.

Nitekim pilot uygulamanın başladığı bölgelerimizde EPİAŞ tarafından geliştirilen mobil uygulama tüketicilerimizin kullanımına açıldı. Bu sistem, Dağıtım 2.0 vizyonumuzun önemli yapı taşlarından biri.

Soru: Türkiye'nin elektrikleşme hedefleri için mevcut dağıtım şebekeleri yeterli mi?

Barış Erdeniz: Türkiye son 12 yılda dağıtım altyapısını önemli ölçüde güçlendirdi. Bugün 1,6 milyon kilometreyi aşan dağıtım hattı ve 573 binden fazla trafoyla yaklaşık 52 milyon tüketiciye hizmet veriyoruz.

Önümüzdeki dönemde ise 2035'te tüketici sayısının 64 milyona ulaşması, dağıtık üretim tesisi sayısının bugünkü seviyesinin yaklaşık üç katına çıkması ve elektrikli araç sayısının 7 milyona ulaşması öngörülüyor. Bugüne kıyasla dağıtım şebekeleri üzerinden yaklaşık 80 milyar kilovatsaat daha fazla elektrik sunmamız gerekecek.

Böyle bir dönüşüm için mevcut kapasiteyi geliştirirken şebekeyi daha akıllı, esnek ve dayanıklı hâle getirmek zorundayız. Bu nedenle 2035 sonuna kadar en az 50 milyar dolarlık yatırım ihtiyacını vurguluyoruz.

Bu büyük dönüşümü karşılayabilmemizin en önemli dayanağı, özelleştirmeden bu yana sektörümüzün kurduğu güçlü şebeke altyapısıdır. Biz, elektrik dağıtım sektörü olarak bu dönüşümün tam merkezindeyiz.

Soru: Dağıtım 2.0 tam olarak ne anlama geliyor? Sahada neyi değiştirecek?

Barış Erdeniz: Dağıtım 2.0, geleneksel şebeke işletmeciliğinden aktif sistem işletmeciliğine geçişi ifade ediyor. Geçmişte elektrik büyük ölçüde üretim tesislerinden tüketiciye doğru tek yönlü akarken bugün tüketiciler de kendi elektriklerini üretebiliyor ve depolayabiliyor.

Artık yalnızca elektriği taşımak değil, üretimi, tüketimi ve şebekenin esnekliğini birlikte yönetmek gerekiyor. Dijital izleme, veri analitiği, otomasyon ve akıllı sayaçlar bu dönüşümün temel araçları.

Hedefimiz, mevcut kapasiteyi daha verimli kullanan ve değişen ihtiyaçlara daha hızlı cevap veren bir dağıtım sistemi oluşturmak. Geçtiğimiz 10 yıllık dönemde telefonun akıllanma sürecine şahit olduk; şimdi ise şebekenin akıllanma sürecini hep beraber yaşıyor olacağız.

Bizim “Dağıtım 2.0” dediğimiz dönüşüm tam olarak bu: Elektriği sadece taşıyan bir yapıdan; üretimi ve tüketimi anlık izleyen, çift yönlü enerji akışına uyum sağlayan, veriyi işletme kararına dönüştüren akıllı, esnek ve dayanıklı bir platforma geçiş.

Soru: Elektrikli araçların yaygınlaşması ve şarj altyapısındaki büyüme şebekeyi nasıl etkileyecek?

Barış Erdeniz: Elektrikli araçların yaygınlaşması toplam elektrik tüketimini artırırken talebin hangi saatlerde ve hangi noktalarda oluştuğunu da değiştiriyor. Projeksiyonlar 2035'te yaklaşık 7 milyon, 2040'ta ise 13 milyon elektrikli araca işaret ediyor.

Ülkemizin toplam elektrik enerjisi ihtiyacının karşılanması açısından bir sorun öngörmüyoruz; asıl kritik konu araçların aynı anda şarja bağlandığı noktalarda ortaya çıkan anlık güç talebi. Örneğin aynı mahallede çok sayıda aracın akşam saatlerinde eş zamanlı şarjı, yerel şebekede kapasite ihtiyacını artırabilir.

Akıllı şarj, talep yönetimi ve zamanında yapılacak trafo ve hat yatırımları bu nedenle vazgeçilmez. Amacımız elektrikli ulaşımın gelişimini şebeke güvenilirliğini koruyarak desteklemek.

Elektrikli araçlar akşam saatlerinde aynı anda şarja takıldığında aynı sokakta ani ve yüksek bir güç talebi oluşuyor. Öğle saatlerinde ise çatıdaki paneller fazla üretilen elektriği şebekeye veriyor. Bir gün içinde akış yön değiştiriyor. Böyle bir şebekeyi geçmişin işletme alışkanlıklarıyla yönetmemiz mümkün değildir.

Soru: Yenilenebilir enerji, çatı tipi güneş santralleri ve depolama sistemleri dağıtım şebekelerinde hangi yeni ihtiyaçları oluşturuyor?

Barış Erdeniz: Dağıtık üretim ve depolama sistemlerinin yaygınlaşması, şebekelerdeki enerji akışını daha dinamik ve çift yönlü hâle getiriyor. Bir tüketici gündüz kendi çatısında elektrik üretip fazlasını şebekeye verirken farklı saatlerde şebekeden enerji çekebiliyor.

Bütün bu kaynakları sağlıklı yönetebilmek için SCADA kapsama oranını yükseltmemiz, ring şebeke yapısını güçlendirmemiz ve büyük miktarda veriyi etkin biçimde işlememiz gerekiyor. İnvertörlerden reaktif güç desteği alınması gibi teknik çözümler de gerilim yönetimi açısından giderek önem kazanıyor.

Dolayısıyla yalnızca yeni üretim tesislerine bağlantı sağlamak değil, sistemi güvenli ve esnek biçimde işletmek de temel önceliğimiz. Vatandaş artık sadece kullanan tarafta değil; hem tüketici hem üretici hem de depolayan konumunda olacak.

Soru: Sanayinin elektrikleşmesi ve veri merkezlerinin artan elektrik talebi nasıl karşılanacak?

Barış Erdeniz: Sanayide elektrikleşme ve veri merkezlerinin büyümesi, önümüzdeki dönemin önemli talep kaynakları arasında. Özellikle yüksek güç ihtiyacı bulunan tesisler bazı bölgelerde ilave bağlantı ve şebeke kapasitesi gerektirebiliyor.

Enerji arz güvenliğine ilişkin temel politika ve planlama, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığımızın sorumluluk alanında. Elektrik dağıtım şirketleri olarak biz de kendi yetki ve görev alanımızdaki altyapı yatırımlarını gerçekleştiriyoruz.

Yeni sanayi ve teknoloji yatırımlarının elektrik altyapısıyla eş zamanlı planlanması, organize sanayi bölgelerinin kendi dağıtım sorumlulukları da gözetilerek ilgili kurumlarla koordinasyon kurulması önemli. Böylece sanayinin büyümesine uygun bağlantı ve dağıtım kapasitesiyle katkı sağlamayı amaçlıyoruz.

Bugün ulaşımdan sanayiye, ısınma ve soğutmadan veri merkezlerine kadar hayatın her alanı hızla elektrikleşiyor ve elektrik tüketim alışkanlıklarımız kökten değişiyor. Artık petrol çağından elektrik çağına geçiyoruz.

Soru: Elder, COP31'de hangi temel mesajları ve somut önerileri gündeme taşıyacak?

Barış Erdeniz: COP31'de temel mesajımız, enerji dönüşümünün güçlü elektrik dağıtım şebekeleri olmadan gerçekleştirilemeyeceği olacak. Temiz elektrik üretimine yapılan yatırımların gerçek karşılığını bulabilmesi için bu elektriğin tüketiciye ulaştırılması ve sistemin yeni taleplere uyum sağlaması gerekiyor.

Bu nedenle şebeke yatırımlarının iklim finansmanı gündeminde daha güçlü bir yer edinmesini istiyoruz. Türkiye'de 2035'e kadar öngördüğümüz en az 50 milyar dolarlık yatırım ihtiyacını uluslararası paydaşlarla paylaşacağız.

Özellikle uzun vadeli finansman, teknoloji iş birlikleri ve şebeke dayanıklılığı konularında somut ilerleme sağlamayı hedefliyoruz. Oradaki mesajımız net olacak: Enerji dönüşümünün görünmeyen kahramanı şebekelerdir.

Soru: Elder, COP31'de hangi etkinlikleri gerçekleştirecek? Mavi Bölge'de neler yer alacak?

Barış Erdeniz: Elder olarak COP31'e resmî gözlemci kuruluş statümüzle katılacağız ve Mavi Bölge'de kendi alanımızla yer alacağız. Burada Türkiye'nin elektrik dağıtım sektörünü, yatırım perspektifini ve teknolojik dönüşüm çalışmalarını uluslararası ziyaretçilerle paylaşacağız.

Ayrıca üyesi olduğumuz Utilities for Net Zero Alliance (UNEZA) ile birlikte 10 Kasım'da enerji dönüşümünde şebekelerin rolü, yatırım ihtiyaçları ve finansman konularını ele alan bir oturum düzenlemeyi planlıyoruz. Uluslararası kuruluşların ve sektör temsilcilerinin katılımıyla farklı deneyimleri bir araya getirmek istiyoruz.

COP31'i yalnızca sektörümüzü tanıtacağımız değil, yeni iş birlikleri geliştireceğimiz bir platform olarak görüyoruz.

Soru: COP31'in “35'te 35” elektrikleşme hedefini nasıl değerlendiriyorsunuz? Bu hedef Türkiye açısından ne anlama geliyor?

Barış Erdeniz: Elektriğin küresel nihai enerji tüketimindeki payının 2035'e kadar yüzde 35'e çıkarılmasına yönelik hedef, enerji dönüşümünde önemli bir yaklaşımı ortaya koyuyor. Bu hedef sanayi, ulaşım ve binalar gibi alanlarda elektrikleşmenin hızlandırılmasını öngörüyor.

Ancak elektrikleşmenin artması, üretim kadar şebekelerin de gelişmesini zorunlu kılıyor. Türkiye'nin yürürlükteki ulusal enerji planında 2035 için 510 teravatsaatlik elektrik tüketimi öngörülüyor; bu rakamın yeni enerji mimarisinde güncellenmesi ihtimalini de dikkate alıyoruz.

Biz elektrikleşme hedefleriyle şebeke yatırımlarının birbirinden ayrı düşünülmemesi gerektiğini vurguluyoruz.

Soru: Dağıtım şirketlerinin hizmet kalitesi nasıl denetleniyor? Yeni tarife döneminde tüketiciyi koruyan hangi mekanizmalar var?

Barış Erdeniz: Elektrik dağıtım şirketleri EPDK tarafından belirlenen düzenleyici çerçeveye tabi olarak faaliyet gösteriyor. Her türlü faaliyetleri, yaptıkları ve yapmadıkları düzenlemeye ve denetime tabi.

Şirketlerimizin performansı yalnızca yaptıkları yatırımların tutarıyla değil; kesinti süresi ve sıklığı, teknik kalite, tüketici memnuniyeti ve iş sağlığı ve güvenliği gibi göstergelerle de değerlendiriliyor. Yeni tarife döneminde kalite faktörüne ilişkin düzenlemeler de bu yaklaşımı güçlendiriyor.

Dolayısıyla yatırımların hizmet kalitesine ne ölçüde yansıdığı, düzenleyici sistem açısından önemli bir performans ölçütü. Biz bunu hem tüketicinin korunması hem de sektörümüzün sürekli gelişmesi açısından değerli buluyoruz.

Soru: İnovasyon, Yaygınlaştırma ve Girişimci Günleri'ni neden düzenliyorsunuz? Üç günün sonunda ne elde etmeyi hedefliyorsunuz?

Barış Erdeniz: Elektrik dağıtım sektöründe artık yalnızca altyapımızı büyütmek değil, bu altyapıyı daha akıllı ve verimli yönetmek durumundayız. EPDK'nın desteğiyle 2014'ten bu yana çok önemli bir Ar-Ge birikimi oluştu. Ancak bugün projeleri geliştirmek kadar sonuçlarını sahaya taşımak ve yaygınlaştırmak da önemli.

Bu nedenle inovasyonu, Ar-Ge projelerinin yaygınlaştırılmasını ve girişimciliği üç günlük ortak bir buluşmada ele alıyoruz. Amacımız, sektörün ihtiyaçlarıyla teknoloji geliştiren kurumları ve girişimcileri buluşturmak; başarılı çözümlerin daha geniş ölçekte uygulanmasını sağlamak.

Elder olarak hedefimiz net: 21 dağıtım şirketimizin deneyimi 21 ayrı birikim olarak kalmasın, sektörümüzün ortak gücüne dönüşsün.

Soru: EPDK'nın Ar-Ge alanındaki yeni düzenlemeleri sektöre ne kazandıracak? Ar-Ge'den ürüne geçiş kolaylaşacak mı?

Barış Erdeniz: Ar-Ge projelerinin gerçek fayda oluşturabilmesi için araştırma aşamasından ürün geliştirme ve saha uygulamalarına geçebilmesi gerekiyor. EPDK'nın 5 Eylül 2026 tarihinde yayımlanan düzenlemeleri bu açıdan önemli imkânlar sunuyor.

Prototip geliştirme, doğrulama testleri, pilot uygulamalar ve sertifikasyon gibi süreçlerin desteklenmesi, teknolojilerin ticarileşmeye hazırlanmasına katkı sağlayacak. Böylece başarılı fikirlerin yalnızca proje olarak kalması yerine kullanılabilir ürünlere dönüşmesi kolaylaşabilecek.

Bu gelişmeyi sektörümüzün teknoloji geliştirme kapasitesi açısından önemli bir adım olarak görüyoruz. Ar-Ge projelerinin yaygınlaştırılmasına yönelik yatırım tutarı 2025 yılında 332 milyon liraya ulaştı; bu başarıda EPDK'nın sağladığı güçlü desteğin önemli payı bulunuyor.

Soru: Yerli yazılım ve ekipman konusunda hangi noktadasınız? Dijitalleşmenin getirdiği siber güvenlik risklerini nasıl yönetiyorsunuz?

Barış Erdeniz: Elektrik dağıtımı kritik altyapı hizmetlerinden biri ve bu nedenle kullandığımız teknolojilerin güvenilirliği, sürdürülebilirliği ve siber güvenliği son derece önemli.

Yerli yazılım ve ekipman geliştirilmesini yalnızca ekonomik bir tercih olarak değil, teknolojik yetkinliğin güçlendirilmesi açısından değerlendiriyoruz. Şirketlerimizin Ar-Ge çalışmalarında yerli yazılım, izleme ve kontrol sistemleriyle farklı şebeke ekipmanları önemli yer tutuyor.

Ancak yerlileşmenin teknik standartlara uygunluk, birlikte çalışabilirlik ve güvenlik gereklilikleriyle birlikte ilerlemesi gerekiyor. Hedefimiz dijitalleşmeyi hızlandırırken elektrik dağıtım hizmetinin güvenilirliğini ve sürekliliğini korumak. Yerli ve güvenilir teknolojilerin geliştirilmesini sektörümüzün geleceği için stratejik bir öncelik olarak görüyoruz.

Soru: Enerjim Sensin Hızlandırma Programı bugüne kadar ne kadar başarılı oldu? Girişimlerin ekonomiye katkısı nedir?

Barış Erdeniz: Enerjim Sensin, enerji alanında teknoloji geliştiren girişimleri sektörün ihtiyaçlarıyla buluşturduğumuz önemli bir program. 2019'dan bugüne 981 başvuru aldık ve 280 girişimi destekledik.

Bu girişimler 1.400'ün üzerinde istihdam oluştururken 40'ı uluslararası pazarlara açıldı. Desteklediğimiz girişimlerin toplam ciroları 155 milyon dolara, aldıkları yatırımlar ise 25 milyon dolara ulaştı.

Bizim açımızdan en değerli sonuç, girişimlerin geliştirdikleri teknolojilerle ekonomik değer oluştururken enerji sektöründeki gerçek ihtiyaçlara çözüm sunmaları.

Soru: Bu yıl Enerjim Sensin'e kaç başvuru yapıldı? Finalde hangi ödüller verilecek ve toplam 8 milyon liralık destek nasıl dağıtılacak?

Barış Erdeniz: Bu yıl Enerjim Sensin Hızlandırma Programı'na 218 başvuru aldık. Değerlendirme sürecinde 42 girişim eğitim ve mentorluk çalışmalarına katıldı, ardından 20 girişim 28 Ekim'de gerçekleştirilecek final sahnesine seçildi.

Finalde ilk üçe giren girişimlere toplam 4 milyon lira nakit ödül verilecek. Ek olarak İTÜ Çekirdek organizasyonunda, Big Bang Startup Challenge'ın enerji dikeyi kapsamında 4 milyon liralık ayrı bir ödül desteğimiz bulunuyor.

Böylece EPDK ve Elder iş birliğiyle desteklenen iki farklı girişimcilik programında bu yıl toplam 8 milyon lira nakit ödül sunuyoruz.